Paylaş   
12.08.2017

SANAT ´MANİFESTO´ İÇİNDİR...

/



Malum, sinema bazen sizi farklı yolculuklara davet eder. Bu tür serüvenlerde ezber bozan, yapı yıkan, yeniden tanımlayan, hatırlatan, dalgasını geçen, kıymetini takdir eden ya da tamamen reddeden reflekslere rastlamanız doğaldır. Ki genel bir parantez dahilinde sanatın özü de budur. Bazen geleneksel bazen gelenek dışı, bazen uyumlu bazen devrimci, anarşist... Haftanın yenilerinden 'Manifesto', tonları sert çizgilerde gezinmese de böylesi bir hal ve gidişatın ifadesi.
Hayat serüveni boyunca mimarlık, video art, enstalasyon ve de sinema gibi dallarla haşır neşir olmuş, ürün vermiş ve geriye, kendince bir ses ve ruh bırakmaya çalışmış 1965 Münih doğumlu Julian Rosefeldt, önce video art olarak gerçekleştirdiği projesini daha sonra sinemaya taşımış. 'Manifesto' adlı bu adım, girişte kısaca altını çizdiğimiz genel resmin sınırları dahilinde gezinen bir çalışma. Cate Blanchett'ın 13 farklı karakteri canlandırdığı yapım, kuşkusuz deneysel bir çaba.
Malum her şey Karl Marx ve Friedrich Engels'in 'Komünist Manifesto'suyla başladı. Peşi sıra sanatta da benzer şekilde gidişatı sarsmak, farklı yolların tarifine soyunmak, var olan düzeni değiştirmek isteyenler de kendi dertlerini hep 'Manifesto'larıyla ifade ettiler. Rosefeldt 'Manifesto'da sanat tarihinin yolculuğunu bir anlamda kendince harmanlamak ve kurgusal bir hamleyle peliküle dökmek istemiş. Film boyunca alt metinler 'Minimalizm', 'Sürrealizm', 'Dadaizm', 'Fütürizm', 'Dogma' gibi sanatsal akımlara uğruyor, ön planda da Cate Blanchett'ın canlandırdığı karakterler bu akımların hayattaki yansımaları olarak karşımıza çıkıyor. Elbette bu yansımalar kuru öyküler ya da bildik akışlarla huzurumuza gelmiyor. Aksine her karakter son derece absürd bir tablonun içinde (ki benim bu filmde en çok beğendiğim yan da bu oldu) sunuluyor: Bir cenaze töreninde, bir yemek masasının etrafında muhafazakâr bir annenin ettiği duada, TV'de bir haber programı sırasındaki canlı yayın esnasında, bir sınıfta öğretim sırasında, 'rocker'ların kendilerince takılmasında ya da bir Rus koreografın provalara öncülük etmesinde vs. vs... Rosefeldt, bütün bu bölümleri sarkmadan, akışlarını bozmadan, el attığı sulara olan sevgisini ve saygısını göstererek ama sarkastik, yer yer ti'ye alan refleksler dahilinde perdeye yansıtırken genel bir bütünlüğe ulaşmayı da başarıyor.



Streep'in tahtının öncelikli vârisi: Cate Blanchett
Sanatın en temel yanlarından biri de sübjektifliğidir. Sinema da bir sanat dalı olarak benzer dertlere sahiptir. Somuta gelirsek, 'Manifesto'yu kuşkusuz beğenmeyenler ya da deneysel tavrına ilişkin "Bu ne böyle?" diyenler çıkacaktır. Ya da filmin dertlerine vâkıf olup ifade boyutunda yetersiz bulanlar da... Bütün bunlar tabii ki 'sübjektifliğin' de gereği. Bense vaki zamanında bir mimarlık öğrencisi olarak 'Manifesto'nun yüzdüğü sularda boğulmamaya çalıştığımı hatırlıyorum. Ayrıca hayata hep sarkastik bakmaya, konu ne olursa olsun hınzırca, dalga geçmeye yönelik yaklaşmaya çabalayan biri olarak 'Manifesto'nun tavrını, üslubunu, iri cümleler etrafında biçimlenen meseleleri durum komedileri eşliğinde huzurumuza getirmesini ve birçok sanat akımına ilişkin aynı zamanda merak uyandırıcı yanını beğendim.
Filmi sırtlayan Cate Blanchett'a gelince: Avustralyalı yıldız, kuşkusuz Meryl Streep'in o asla ulaşılmayacak gibi görünen tahtı için en büyük aday konumunda. Kendine özgü havası, tarzı ve başının üzerinde görünmeden kendisine eşlik eden 'hale'siyle 'Manifesto'da da etkileyici bir performans ortaya koyuyor.
Sırf Blanchett'ın neler yaptığını görmek için bile salonun yolunu tutabilirsiniz. UĞUR VARDAN (HÜRRİYET/12.08.2017)

Diğer Haber Başlıkları
Yorumlar

115
0
139
0
120
0
162
0
151
0
121
0
122
0
128
0
164
0